Фазилатли подшоҳми ёки мукаммал тизим?

Нима эмиш, Бош вазиримиз ахборот технологиялари мутахассиси бўлгани учун айни шу соҳа бизда гуркираб ривожланиб кетармиш. Назаримда кенг тарқалган хато қарашлардан бири.  Агар бу фикр тўғри бўлса, агроном раҳбар бўлган жойда қишлоқ хўжалиги гуллаб кетиши, иқтисодчи раҳбар бўлганда иқтисодий тўкин сочинлик келиши, ҳуқуқшунос раҳбар бўлганда эса инсон ҳақ-ҳуқуқлари олий мақомга кўтарилиши керак эмасми? Шундай бўляптими? …

Continue reading Фазилатли подшоҳми ёки мукаммал тизим?

Advertisements

“МУТЛАҚ АДОЛАТ”

Бир ҳафтадан буён роса чарчатди бу мубҳамликлар. Баъзан Ердаги ҳаётдан узоқлашиб, олис-олисларга кетгиси келади одамнинг. Президент вафоти ҳақидаги хабардан сўнг ўшандай истак яна пайдо бўлиб қолди. Ташқарига чиқаман. Ҳаммаёқ сокин. Ҳеч нарса ўзгармаган, гўё ҳеч нима бўлмаган. Кўкка қарайман. Юлдузлар чарақлаб турибди. Ана шундай лаҳзаларда қиладиган одатим эсимга келди. Ичкари кириб юлдузлар ҳаритасини олиб чиқдим-у, …

Continue reading “МУТЛАҚ АДОЛАТ”

“Protestant axloqi va kapitalizm ruhi”ni o’qib

“Mehnat qil, boylik orttir, topganingni teja, isrof qilma.” Boylikni rohat-farog‘atda yashash uchun emas, balki yanada boyish uchun orttirish, shu yo‘lda tinim bilmay mehnat qilish, Veber aytmoqchi, “kapitalistik ruh”ning asosini tashkil etadi. “Boylik boylik uchun”, degan falsafa protestantlar bir kunda yaratgan ta’limot emas, albatta. Inson Xudoning roziligini topishi, shafoatga noil bo‘lmog‘i uchun nima qilish lozim? Ana shu masala barcha …

Continue reading “Protestant axloqi va kapitalizm ruhi”ni o’qib

Скептикликнинг аҳамияти ҳақида

Бертран РАССЕЛ СЎЗБОШИ Миллатчилар, ирқчилар ва диний мутаассиблар ўз тарафдорларини инсонларнинг ақлини эмас, ҳиссиётини қўзғовчи мантиқан саёз, етарлича асосланмаган шиорлар орқали кўпайтиришга уринади. Инсоннинг муайян гуруҳга (миллат, дин, ирқ, партия) мансублигини ҳис этиши, бошқача айтганда, муайян гуруҳга дахлдорлик туйғуси мудом ақлни хиралаштириб, уни нохолис фикрлашга, ёлғон ғояларга ишонишга ундайди. Айниқса, бу “Биз” ва “Ўзга”га бўлган …

Continue reading Скептикликнинг аҳамияти ҳақида

Ахлоқ прогресси: таҳлил ва муносабат

Тезис: Илм-фан ва технология, одамларнинг турмуш шароити яхшиланмоқда, бироқ уларнинг ахлоқида илгари силжиш йўқ, аксинча тубанлашиш кузатилмоқда. Антитезис: Кишилар ахлоқида илгари силжишни инкор этиб бўлмайди. Ушбу тезис ва антитезисни таҳлил қилишдан аввал қуйидаги саволларга аниқлик киритиб олиш лозим. Ахлоқ ўзи нима? Ахлоқий прогресс нима? Агар ҳақиқатан ахлоқий прогресс ёки  таназзул бўлса, буни қаердан, қайси мезонларга …

Continue reading Ахлоқ прогресси: таҳлил ва муносабат